ตัวอย่าง...ป้องกันเพลี้ยกระโดด ขณะนี้ยังคงพบการระบาดของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลอย่างต่อเนื่อง ดังนั้น ชาวนาควรจะหมั่นตรวจสอบแปลงนาอย่างสม่ำเสมอ โดยเฉพาะถ้าพบเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลต้องรีบกำจัดทันที หรือถ้ามีการระบาดมากถึงระดับที่จำเป็นต้องใช้สารเคมีควรปฏิบัติตามคำแนะนำ โดยถ้าเป็นช่วงข้าวอายุน้อยกว่า 40 วัน ควรงดใช้สารเคมี เนื่องจากช่วงดังกล่าวเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลเป็นตัวเต็มวัยชนิดปีกยาว จึงทำให้การใช้สารเคมีในการควบคุมไม่มีประสิทธิภาพ อีกทั้งมีผลกระทบต่อมวลเขียวดูดไข่ซึ่งเป็นศัตรูธรรมชาติที่คอยควบคุมเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาล

นายชัยฤทธิ์ ดำรงเกียรติ อธิบดีกรมการข้าว กล่าวว่า สิ่งที่กรมการข้าวตลอดจนหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในสังกัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ให้ความสำคัญและเชื่อมั่นว่าจะสามารถแก้ปัญหาการแพร่ระบาดของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลได้เป็นอย่างดีคือ การจัดระบบการปลูกข้าวควบคู่กับการใช้สารธรรมชาติทดแทนสารเคมี ซึ่งวันนี้มีตัวอย่าง โรงเรียนชาวนาตำบลองครักษ์ อำเภอโพธิ์ทอง จังหวัดอ่างทอง ที่ใช้วิธีธรรมชาติในการป้องกันกำจัดเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลได้อย่างมีประสิทธิภาพ

นางสาวจงกล ปิ่นเกตุ ผู้อำนวยการโรงเรียนชาวนาตำบลองครักษ์ เล่าว่า โรงเรียนชาวนาแห่งนี้เป็นการรวมตัวกันของกลุ่มเกษตรกรที่ประกอบอาชีพทำนา และมีเกษตรกรอาชีพทำสวน ทำไร่บางส่วน รวมทั้งสิ้น 60 ราย ซึ่งในโรงเรียนแห่งนี้จะมีหลักสูตรการสอนเรื่องเศรษฐกิจพอเพียง มุ่งเน้นการทำการเกษตรที่ลดต้นทุนการผลิต ด้วยการผลิตสารอินทรีย์น้ำหมักชีวภาพ จากสมุนไพรเพื่อใช้ทดแทนปุ๋ยเคมีและสารเคมีกำจัดศัตรูพืช ซึ่งแต่เดิมก่อนที่จะมีโรงเรียนชาวนา เกษตรกรส่วนใหญ่จะประสบปัญหาเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลทำลายผลผลิตข้าวอย่างมาก อีกทั้งมีต้นทุนการผลิตสูงโดยเฉพาะค่าเมล็ดพันธุ์ข้าว ค่าปุ๋ยเคมี สารเคมีกำจัดศัตรูพืชที่ใช้เป็นประจำและมีแนวโน้มราคาสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง

แต่หลังจากมีโรงเรียนชาวนาที่มุ่งเน้นให้สมาชิกผลิตสารชีวภาพไว้ใช้เอง โดยใช้วัตถุดิบที่หาง่ายในท้องถิ่น ได้แก่พืชสมุนไพรไทย เช่น สะเดา บอระเพ็ด ยาสูบ ฟ้าทะลายโจร หนอนตายหยาก มาเป็นสารป้องกันกำจัดศัตรูพืชสำหรับฉีดพ่นแปลงนาอย่างสม่ำเสมอ ซึ่งไม่เพียงแต่ช่วยป้องกันเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลไม่ให้เข้ามาทำลายผลผลิตข้าวได้เท่านั้น ยังช่วยให้ต้นทุนการผลิตลดลงอย่างเห็นได้ชัด ส่งผลให้มีรายได้และความมั่นคงในอาชีพมากขึ้น ทั้งนี้ การทำนาด้วยวิธีการนี้ต้องอาศัยความขยันและความเอาใจใส่ของเกษตรกรอย่างมาก เนื่องจากต้องฉีดพ่นสารชีวภาพอย่างสม่ำเสมอและทั่วถึง แต่รับรองว่าได้ผลดีเกินคาด

สำหรับสารชีวภาพที่โรงเรียนแห่งนี้มีด้วยกันหลายสูตร ซึ่งวันนี้ทางคุณจงกล แนะนำสูตรง่าย ๆ มา 1 สูตร ได้แก่ สารป้องกันเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลจากสะเดา วิธีทำเริ่มจากนำสะเดาป่นจำนวน 1 กิโลกรัม ผสมกับน้ำจำนวน 10 ลิตร และน้ำยาจับใบ จำนวน 100 ซีซี (น้ำยาล้างจานอเนกประสงค์) ซึ่งทางโรงเรียนได้คิดสูตรขึ้นมาเองโดยทำน้ำยาล้างจานจากน้ำมะเฟือง เกลือ ขี้เถ้าผสมกัน หากเกษตรกรสนใจสามารถใช้น้ำยาอเนกประสงค์ทั่วไปได้เช่นกัน โดยหมักส่วนผสมทั้ง 3 อย่างข้างต้นไว้เพียง 1 คืนก็สามารถนำไปฉีดพ่นในแปลงนาได้ แนะนำให้ฉีดช่วงเช้าหรือเย็นเท่านั้นอย่าฉีดช่วงที่แสงแดดจัด สามารถฉีดพ่นได้ตลอดช่วงอายุข้าว โดยเน้นให้ฉีดตั้งแต่ข้าวอายุน้อย ๆ เป็นการคลุมไว้เลย เนื่องจากสารชีวภาพนี้จะไปยับยั้งการแพร่ระบาดของเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลและศัตรูข้าว แต่จะไม่ทำร้ายศัตรูธรรมชาติที่เป็นประโยชน์ อีกทั้งไม่เป็นโทษกับผู้ใช้และผู้บริโภคด้วย

ผลการทดลองใช้สารชีวภาพในแปลงนาเปรียบเทียบกับแปลงนาใกล้เคียงที่ใช้สารเคมี พบว่าแปลงนาชีวภาพไม่ได้รับความเสียหายจากเพลี้ยกระโดดสีน้ำตาลสามารถเก็บเกี่ยวข้าวได้ตามปกติ แต่ในแปลงนาที่ใช้สารเคมี เมื่อเวลาฉีดพ่นสารเคมีเพลี้ยจะหายไปแต่หลังจากกลิ่นสารเคมีหายไปเพลี้ยจะกลับมาระบาดหนักทำลายผลผลิตเสียหายหมด

เกษตรกรท่านใดสนใจวิธีการกำจัดศัตรูข้าวได้อย่างมีประสิทธิภาพด้วยชีววิธี หรือหลักสูตรการทำการเกษตรแบบลดต้นทุนสามารถติดต่อไปได้ที่โรงเรียนชาวนาตำบลองครักษ์ อำเภอโพธิ์ทอง จังหวัดอ่างทอง หรือ โทร. 08-6124-4754 .

อ้างอิง:www.dailynews.co.th